NHIỆT LIỆT CHÀO MỪNG CÁC BẠN ĐẾN VỚI WEBSITE CỦA VIỆN KIỂM SÁT NHÂN DÂN TỈNH TUYÊN QUANG.

Trang nhất » Tin Tức » Nghiên cứu - Trao đổi nghiệp vụ

VIỆN KIỂM SÁT NHÂN DÂN TỈNH TUYÊN QUANG - Đã xem: 190

   Bàn về quyền Yêu cầu Tòa án xác minh, thu thập tài liệu chứng cứ theo quy chế 436/QĐ-VKSTC ngày 28/11/2025 của Viện kiểm sát nhân dân tối cao về công tác kiểm sát việc giải quyết các vụ việc dân sự.


Thứ tư - 31/12/2025 04:37
 
Quyền yêu cầu là một trong những quyền năng pháp lý quan trọng của Viện kiểm sát nhân dân trong quá trình thực hiện chức năng kiểm sát hoạt động tư pháp. Việc thực hiện quyền này thể hiện tính chủ động, trách nhiệm của Viện kiểm sát trong việc bảo đảm pháp luật được chấp hành nghiêm chỉnh và thống nhất; đồng thời tạo tiền đề để thực hiện các quyền năng tiếp theo như quyền kiến nghị, quyền kháng nghị theo quy định của pháp luật.
 
Theo khoản 3 Điều 58 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, Kiểm sát viên có nhiệm vụ, quyền hạn nghiên cứu hồ sơ vụ việc, yêu cầu Tòa án xác minh, thu thập tài liệu, chứng cứ trong quá trình giải quyết vụ việc dân sự. Quy định này được cụ thể hóa tại Điều 22 Thông tư liên tịch số 02/2016/TTLT-TANDTC-VKSNDTC ngày 31/8/2016 về việc phối hợp giữa Viện kiểm sát nhân dân và Tòa án nhân dân trong việc thi hành một số quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Theo đó, trước khi mở phiên tòa, phiên họp, Kiểm sát viên có quyền gửi văn bản yêu cầu Tòa án xác minh, thu thập chứng cứ cho Tòa án đang giải quyết vụ việc dân sự.
 
Tuy nhiên, kể từ ngày 01/07/2025, Luật số 85/2025/QH15 sửa đổi bổ sung một số điều Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2025, Luật số 81/2025/QH15 sửa đổi, bổ sung một số điều của luật tổ chức Tòa án nhân dân năm 2025 và Luật số 82/2025/QH15 sửa đổi bổ sung một số điều của Luật tổ chức Viện Kiểm sát nhân dân năm 2025 có hiệu lực thi hành. Việc sửa đổi, bổ sung các quy định nêu trên không chỉ sửa đổi, bổ sung về thẩm quyền của các cơ quan tư pháp mà còn làm thay đổi trực tiếp đến hoạt động thu thập, đánh giá chứng cứ trong tố tụng dân sự.
 
Đáng chú ý, Điều 15 Luật tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi, bổ sung năm 2025) đã bổ sung quy định về việc thu thập tài liệu, chứng cứ trong xét xử vụ việc dân sự. Theo đó, nghĩa vụ thu thập, cung cấp, giao nộp tài liệu, chứng cứ được xác định rõ thuộc về các bên đương sự; Tòa án giữ vai trò hướng dẫn, yêu cầu cung cấp, hỗ trợ thu thập trong trường hợp cần thiết, tiếp nhận và kiểm tra, thẩm định tính xác thực của tài liệu, chứng cứ, chứ không còn trực tiếp tiến hành xác minh, thu thập chứng cứ như trước đây.
 
Như vậy Luật đã thiết lập một quy định mang tính nguyên tắc về hoạt động thu thập tài liệu, chứng cứ trong giải quyết các loại vụ việc thuộc thẩm quyền của Tòa án. Trong đó đề cao nghĩa vụ chứng minh của đương sự theo Điều 91 Bộ luật Tố tụng dân sự. Mặc dù Bộ luật Tố tụng dân sự vẫn cho phép Tòa án tự mình xác minh, thu thập chứng cứ trong trường hợp xét thấy cần thiết, song xét theo nguyên tắc áp dụng pháp luật quy định tại khoản 3 Điều 156 Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật (sửa đổi, bổ sung năm 2020), thì trường hợp có sự khác nhau giữa các văn bản do cùng một cơ quan ban hành về cùng một vấn đề, phải áp dụng quy định của văn bản ban hành sau. Do đó, kể từ khi Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi, bổ sung năm 2025) có hiệu lực, vai trò trực tiếp xác minh, thu thập tài liệu, chứng cứ của Tòa án trong tố tụng dân sự đã được thu hẹp đáng kể.
 
Sự thay đổi này đặt ra yêu cầu tất yếu phải điều chỉnh cách thức thực hiện quyền yêu cầu của Viện Kiểm sát nhân dân đối với Tòa án nhân dân trong tố tụng dân sự, bảo đảm phù hợp với mô hình tố tụng tranh tụng và các quy định pháp luật mới.
 
Trong bối cảnh đó, ngày 28/11/2025, Viện Kiểm sát nhân dân tối cao đã ban hành Quy chế số 436/QĐ-VKSTC về công tác kiểm sát việc giải quyết các vụ việc dân sự để đáp ứng các quy định mới trong công tác giải quyết vụ việc dân sự của Tòa án. Một trong những nội dung trọng tâm, có ý nghĩa lý luận và thực tiễn quan trọng của Quy chế, là quy định về quyền yêu cầu Tòa án xác minh, thu thập tài liệu, chứng cứ của Viện kiểm sát nhân dân. Điều 16 Quy chế đã cụ thể hóa quyền này theo hướng phân hóa rõ hai trường hợp áp dụng, bảo đảm tính phù hợp với hệ thống pháp luật hiện hành.
 
Thứ nhất, trường hợp Kiểm sát viên xét thấy tài liệu, chứng cứ trong hồ sơ chưa bảo đảm cho việc giải quyết vụ việc, thì báo cáo lãnh đạo Viện kiểm sát, căn cứ khoản 3 Điều 58 Bộ luật Tố tụng dân sự và hướng dẫn tại Thông tư liên tịch số 02/2016 yêu cầu Tòa án nhân dân hướng dẫn đương sự thu thập, giao nộp tài liệu, chứng cứ mà đương sự chưa biết hoặc chưa thực hiện đúng. Qua đó bảo đảm hồ sơ vụ việc được thu thập đầy đủ, khách quan để giải quyết vụ án. Viện kiểm sát không làm thay nghĩa vụ chứng minh của đương sự, mà thực hiện chức năng kiểm sát đối với quá trình thu thập, đánh giá chứng cứ của Tòa án.
 
Thứ hai, trường hợp các bên đương sự đã áp dụng các biện pháp cần thiết nhưng vẫn không thể tự mình thu thập được tài liệu, chứng cứ và đã có đề nghị Tòa án hỗ trợ nhưng Tòa án không hỗ trợ hoặc không có lý do chính đáng, thì Kiểm sát viên báo cáo lãnh đạo Viện kiểm sát để yêu cầu Tòa án thực hiện nghĩa vụ hỗ trợ đương sự thu thập tài liệu, chứng cứ theo khoản 4 Điều 15 Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi, bổ sung năm 2025).
 
Việc sửa đổi, bổ sung quy định về quyền yêu cầu Tòa án xác minh, thu thập tài liệu, chứng cứ trong Quy chế số 436/QĐ-VKSTC có ý nghĩa quan trọng trong giải quyết vụ việc dân sự. Quy chế đã tạo cơ sở pháp lý vững chắc cho đội ngũ Kiểm sát viên, Kiểm tra viên trong quá trình nghiên cứu, giải quyết vụ việc dân sự để kịp thời báo cáo lãnh đạo viện xem xét ban hành yêu cầu Tòa án hỗ trợ đương sự thực hiện việc xác minh thu thập tài liệu chứng cứ đảm bảo đúng quy định pháp luật; Kiểm sát việc Tòa án xác minh tài liệu, chứng cứ đảm bảo thu thập đầy đủ tài liệu chứng cứ để giải quyết vụ án dân sự; Bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp chính đáng cho đương sự. Đồng thời, quy định này cũng góp phần làm rõ nghĩa vụ chứng minh của đương sự, vai trò hỗ trợ của Tòa án và chức năng kiểm sát của Viện kiểm sát, bảo đảm sự vận hành hài hòa của mô hình tố tụng tranh tụng.
 
Trong bối cảnh cải cách tư pháp hiện nay, quyền yêu cầu Tòa án xác minh, thu thập tài liệu, chứng cứ của Viện kiểm sát nhân dân cần được xem như một công cụ pháp lý cần thiết để bảo đảm tính hợp pháp, khách quan và toàn diện của việc giải quyết các vụ việc dân sự. Quy chế số 436/QĐ-VKSTC đã kịp thời cụ thể hóa tinh thần của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2025, Luật Tổ chức Tòa án nhân dân năm 2025 và Luật Tổ chức Viện kiểm sát nhân dân năm 2025, góp phần nâng cao chất lượng công tác kiểm sát và bảo vệ hiệu quả quyền, lợi ích hợp pháp của đương sự.
 
Phạm Tất Lợi - Viện KSND Khu vực 2 - Tuyên Quang
Tổng số điểm của bài viết là: 10 trong 2 đánh giá
Click để đánh giá bài viết
Từ khóa: viện kiểm sát nhân dân tỉnh tuyên quang, nhân dân, tỉnh tuyên quang, kiểm sát, bingold, viện kiểm sát, biệt thự an vượng villa, tư pháp, Anland LakeView, an vượng villa, biệt thự an quý, an quý villa, biệt thự an vượng, thành phố thông minh, hanoi smart city, tuyên quang, biệt thự dương nội, yêu cầu , pháp lý , quan trọng , kiểm sát , nhân dân , quá trình , thực hiện , hoạt động , tư pháp , thể hiện , trách nhiệm , bảo đảm , pháp luật , chấp hành , nghiêm chỉnh , thống nhất , tiền đề , tiếp theo , kiến nghị , kháng nghị , quy định
Những tin mới hơn
Những tin cũ hơn
Ý kiến bạn đọc
 

✓   Đọc nhiều nhất

✓   THÀNH VIÊN

✓   LIÊN KẾT

Bản đồ số Ngành Kiểm sát tỉnh Tuyên Quang
VBDH mới
Hệ thống thư điện tử công vụ
BCTK
Viện kiểm sát nhân dân bảo vệ lợi ích công, người yếu thế
Báo Bảo vệ pháp luật
Tạp chí kiểm sát
Viện kiểm sát nhân dân tối cao
Cổng thông tin điện tử tỉnh Tuyên Quang

✓   VIDEO

✓   THỐNG KÊ

Đang truy cậpĐang truy cập : 39

Hôm nayHôm nay : 10474

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 224564

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 18562380

Scroll to top